ТIекхочийла долу линкаш

ЦIеххьана кхаьчна хаам!

Масхадова Кусама ян а догIуш еаний-те даймахка?


Дани --Копенгагенехь Нохчийн Конференцехь, Масхадова кусама, Фрэнк Джадд, Мельникофф Сергей, 2002
please wait

No media source currently available

0:00 0:03:59 0:00
Линкана тIе

Бахархошна дика дагадогIу Масхадов Аслан президент харжар. Луьрачу тIамах чекхбевллачу,маьршачу,синтемечу дахаре сатуьйсучу нохчаша, тIийриг а йина, рагI ларьеш а лаьттина,дукхахболчара шайн аьзнаш дIаделира Масхадовна.

ХIинца а олу дозаллица хенарчу бахархоша: «Уьш бар-кх харжамаш! Цу хенахь,цхьаммо а ир-кара хIитто а ца оьшуш, ма арадаьллера адам!» Оццул чот йоцуш дукха адам орцах а даьлла, мехкада хаьржинчу стеган хIусамнана,иттаннаш шераш девллачул тIаьхьа цIаерзар тергамза ца дисна махкахь.

Телехьожийлехь Кусама цIехьа ерзарх а,цунна ша гIо дарх а дийцина мехкан куьйгалхочо а.Ма-дарра аьлча, Масхадов Асланан хIусамнанас яьккхина и гIулч бахьнехь морзахе хьажам-ойланаш а,баккхий бекъамаш а хаало нохчашлахь. Цхьаболчара даггара къобалдо Кусамин юхаерзар,ткъа кхечара,буххера дуьйна нийса а ца хеташ, ишта даггара емалбо цуьнан сацам.

«Оьрсийчоьнан кIайлахчу сервисан белхоша вен а вийна.докъаза вайинчу шен цIийнде сий-лерам беш,мел хала делахь а ,цигахь Iа езаш хиллера иза кхуза схьа а ца гIерташ».

Уьш дукха-кIезиг, мел бу ала а хала а долуш, ишта хьажам бу цхьаболчеран. Кхечара, дикане, бакъоне са а туьйсуш,Iедалхоша цунна новкъарло цаяре дог а дохуш, гома ца лору цо динарг. Ишта ойла кхобучех ю Теркйист кIоштан Чiулга-Юьртара яхархо Тамара.

Тамара: «Тхан куьпахь гена боццуш Iаш бу Кусамин гергарниш. Иза хьахаелча цхьаболчара цIа вон еъна олу. Мацца веъна а шен цIа ца веъча волий стаг? Геналлехь, Даймахке са а туьйсуш яла ца яла,еъна-кх.

Кху Iедало иза сапаргIат юьтур яций, цуьнан гIоьнца Iедал шен аьллар тIедаккха гIертар дуй бохуш дуьйцурш сунна бакъ ца хета. Iедалхоша цунна цхьана кепара вон тIеIаткъам бан декхар дац. И суна бакъ ца хета. Стенна ца хетий? Иза юха Европе дIаяхча церан хIун толо? Царна иза мелхо вон дац? Цундела цара Кусама паргIат юьтур ю аьлла хета суна-м».

Юххерчу гергарчарех дага а яьлла, церан пурбанца,цара мага а дина и цIа йирзинехь,иза церан массеран а сацам бу. Далла а ишта лиъна-кх тIаккха боху соьлжагIалахочо,Старопромысал кIоштан яхархочо Лизас.

Лиза: « Баккхийчеран, дахар мел хаза делахь а хийрачу махкахь сагатло. Шен цIахь хаза хеташ цIа еъна-кх,ша йоккха стаг йолу дела. Цуьнан кIант а ву,кхиберш а бу, церан бертахь,царна а лууш цIа еънехь,дика еъна. ХIара ала,и ала бохуш берш бовлахь а,бер санна царна хьалхара и уьдур ю аьлла а ца хета суна иза. Шортта гергарниш а бу цундела схьаеъга».

Масхалов Аслан мила а ву хууш,цуьнан цIе йожо,лахъян хIумнаш цо шегара ца дийлийтахь и дика еъна лоруш берш а кIезиг бац. Иштачех ду Соьлж-ГIалара Ката а, цуьнан нана Айнаъ а.

Ката: « И цIаяран бахьна ца хаьа суна. Масхапдов цIе лахьеш хIумнаш цо ца дийлитахь дика еъна».

Айнаъ: «Къанвеллачу стагна хала ма ду кхечу пачхьалкхе а хиъна Iа. Шен гергарчаьрга са мА туьйсу воккхачо. ХIумма а дац дика еъна. Дела реза хуьлда и цIа ялийначунна а. Аьшнаш а ца еш, новкъа хIума а а доцуш Iийр ю дала мукъалахь»,

Цхьаболчарна хетарехь, Даймахке а йирзина, Кусамас шена тIелаьцнарг жоьпаллин дукъ ду. Ша мила а ю а хууш, шен цIийнде цIе ларьеш, иза цхьанне хьадалча хила а ца еза, я кхечарна луург, товриг Iорадоккхуш тоти а хила а ца еза.

Цу кепара дог-ойла йолчех ву Новр кIоштера Халила а, Мохьдан а.

Мохьдан: «ЦIа еъна суна дика хета,нагахь шен цIийнде цIе ларьян а,цуьнан сий-пусар дайта а цунна хаахь. Цхьа хан дIаиккхина стаг шен цIахь хилар дика ду-кх».

Халил: «ХIара Даймохк а цуьнан бу. Цуьнан марзой а,цIераниш а кхузахь бу,цундела цIа еъна. Ша муха еъна а хууш, шен цIийндех хилларг а хууш, вочу хIумнах ларлуш лела еза иза,сан хьекъалехь».

Масхадов Асланан хIусамнана цIа ерзарх дийцарш къоьлла йоцуш дукха ду. Иза ишта,вуьшта хила йогIу бохуш,ша-ша бакъ хеташ, хьехамчаш а бу дукха. КIезиг бен бацахь а шайн хьажам болуш кхин цхьа тоба а ю. Царна хетарехь, цIерачаьрца марзо оьцуш, шен бIарзделла са а тедина, кIант биста кхаччалц, шен юххера гергарниш болчу Европе дIаяха тарло Кусама бутт бате баларца.

Хьажа комменташка (7)

ХIара форум дIакъевлина ю.

Комментареш

New Comments Available

Оха хьоьхург

XS
SM
MD
LG