ТIекхочийла долу линкаш

ЦIеххьана кхаьчна хаам!

Керланаш

ГIезалойчоьнан президент: Нохчийчоьнан цIе туьллур ю тIеман хIордан кеманна    

Гайтаман сурт.

Нохчийчоьнан сий дархьама Зеленодольскерчу заводехь дечу ракеташ лелочу цхьана тIеман хIордан кеманна "Чечня" (Нохчийчоь) цIе тилла еза аьлла, хьахийна ГIазалойчоьнан президенто Минниханов Рустама. Цунах лаьцна гIезалойн куьйгалхочо дIахьедар дира Болгархь меттигерчу динан дайшца а, Iелим нахаца а хиллачу цхьаьнакхетарехь.

Миннихановс дагадаийтина "Дагестан" а, "Татарстан" (ГIезалойчоь) а, "Ингушетия" (ГIалгIайчоь) а цIерш йолу хIордан тIеман кеманаш хIинцале а дина хилар.

Цкъачунна "Чечня" хIордан кема дац, амма иза хир ду", - аьлла ГIезалойчоьнан президенто.

ДЕРРИГ КЕРЛАНАШ

Къилбаседа Кавказ: велла 11 стаг, ун даьлла 573 вахархочунна

ТIаьххьарчу дийнахь а, буса а динчу зерашца, Къилбаседа Кавказехь велла 11 стаг, цомгашчарна тIекхетта кхин а - 573 стаг. Оперативан штабан информацица, Дагестанехь велла исс, Краснодаран кIоштахь а, Къилбаседа-ХIирийчохь а - цхьацца кхелхина.

COVID-19 вирусах верриг а Къилбаседа Кавказехь велларг ву 448 пациент.

Къаьсттина дукха бу ун дуьлла нах Дагестанехь- 125:
Дагестанехь +125 (4 955 ун даьржичхьана)
Ставрополан кIоштахь+81(2 485)
Краснодаран кIоштахь+80 (3 824)
ГIебарта-Балкхаройчохь+77 (2 827)
Кхарачойн-Чергазийчохь+62 (1 067)
Къилбаседа ХIирийчохь+50 (2 957)
Адыгейхь +41 (854)
ГIалгIайчохь +39 (2 083)
Нохчийчохъь +18 (1 227)

Къилбаседа Кавказехь верриг а ун кхетта ву 22 279 стаг. Оперативан штабан дIахьедарца, Оьрсийчохь ву 405 843 дархо.

Дудаевца хиллачу къамелийн киншка арахецна Киевехь

Нохчийчоьнан Республикан Ичкерин хьалхара президент Дудаев ЖовхIар

Киеверчу "Залізний тато" ("Болатан дада") арахоьцийлехь зорбане яьккхина Нохчийчоьнан Республикан Ичкерин хьалхарчу президентан Дудаев ЖовхIаран интервьюн киншка, яздо "Кавказ.Реалиис". Арахоьцийлан долахочо Савченко Дмитрийс дийцарехь, "Лицар свободи"("Маршонан къонах") цIе йолчу жайни юкъа яхана диллинчу хьосташкахь хилла а, иштта, Ичкерин хьалхарчу президентан Дудаевн доьзало зорба тоха пурба делла а къамелаш.

Украинехь Дудаевх лаьцна арахецна киншка
Украинехь Дудаевх лаьцна арахецна киншка

"Тхан гочдархоша украинхойн матте ерзийра и йолу интервьюш. Цуьнан цхьа дакъа хьалха дуьйна публикана девзина ду, ткъа суьрташ - уникале ду, доьзалан суьртийн албомаш юкъара хиларна", - аьлла, билгалдаьккхина Савченкос.

Книгин цIе тиллинраг Дудаевн хилла хIусамнана - Дудаева Алла ю. Цо язйина книгин дешхьалхе а.

500 экземлярехь арахецна книга, иштта кхин а совнах тираж араяккха лаам бу арахоьцийлан.

Полицин карах афроIамеркахо веллачул тIаьхьа протесте бевлла Iамеркех нах

Нью-Йоркера демонстраци

Iамеркан Цхьаьнатоьхначу Штатийн яккхийчу гIаланашкахь протесташ дIаяьхьна шоьтан дийнахь, къаьмнашлахь лелош йолу дискриминаци йитийтар тIедожош. Йоллу пачхьалкхехь бахархой карзахбевллера, кIайчу полисхочун карах афроIамеркахо валарца доьзна. Дукхахйолу демонстрацеш машарца юьйлалора, амма тIаьхьо ницкъбаре йоьрзура. Протестхоша ца лардора комендантан сахьт, сецайора дIасалела машенаш, цIераш туьйсура, куьзганаш дохадора, полицин леринчу дакъошца тийсадаларш нислора.

Флойд Джордж веллачул тIаьхьа Нью-Йоркера а, Вашингтонера а, Атлантера а, Чикагора а, Лос-Анджелесера а бахархой демонстраци бевлира. Карарчу беттан 25-чохь велира 46 шо долу афроIамеркахо, кIайчу эпсаро куьйгех гIоьмаш а тоьхна, лаьтта охьа а виллина, цуьнан лагтIе гола а таIийна, масех минотехь латтийча. Садукълучу Флойда масийттазза мохь тоьхна хиллера: "Соьга са ца даIало" бохуш.

Вашингтонерчу юстицин министраллан штаб-квартирана хьалха бIеннашкахь гулбеллачу демонстрантхоша маьхьарий деттара: "Соьга са ца даIало", "Iаьржачийн дахар маьIне дац" бохуш. ТIаьхьо КIайчу цIинехьа бахара уьш, цигахь бурчан газ хецначу полицица тийсадаларш хилира церан.

Къоман гвардин дакъош Вашингтоне а, Огайо, Миссури, Висконсине, Теннесси а, Миннесоте штататшка а оьзна.

Нохчийчоь: COVID-19 ун даьлла ву 1 209 стаг. Кхелхина 13 дархо.

Нохчийчоь

ТIаьххьара шоьтан сарахь еллачу информацица, Нохчийчохь лоьраша коронавирусан инфекци зуьйш, шайн тергоне эцна 5 499 вахархо. Меттигерчу хаамийн гIирсаша бина цунах лаьцна хаам. Могушалла Iалашъяран министро Сулейманов Эльхана дина цу кепара дIахьедар. Верриг а ун даьлла ву махкахь 1 209 дархо. ГIоле хилла, карантинера дIаваьккхина 825 пациент. Эпидеми яьржичхьана кхелхина 13 стаг.

Чолхечу хьолехь ву 18 стаг. Пехашка садоIуьйтучу гIирсашна (ИВЛ) тIетийсина бу уьш, иштта кислородан гIоьнца латтош ву 450 гергга пациент.

"Гергарчу хенахь керлачу коронавирусан инфекцин ун республикехь лахлур ду аьлла, тешна ду тхо. Делахь а, социалан дистанци а, гигиена а денна ларъеш хила езаш ю, COVID-19 вирус юха а карзах ца яккха", - аьлла, тIетоьхна министро.

Доллу дуьненчохь 6 миллион ву COVID-19 вирус кхеттарг

Дуьненчохь коронавирусан ун даьллачийн терахь 6 миллионе гIоьртина, ХIопкинс Джонсан Университетан зерашца. Кхелхина вирусах 367 эзар дархо, гIоле хилла 2, 5 миллион пациентана.

Стигалкъекъа-беттан 21-чу дийнахь билгалдаьккхира, ун даьлла нах 5 миллион бу аьлла. COVID-19 инфекци йолу нах къаьсттина дукха бу Iамеркан Цхаьнатоьхначу Штаташкахь а, Бразилехь а, Оьрсийчохь а, Великобританехь а, Испанехь а, Италехь а.

ГIалгIайчохь ши тIемало вийна

Иллюстративан сурт

ГIалгIайчуьрчу Сунжехь йоьдучу леринчу операцехь байина меттигера бахархой Мерешков а, Оздоев а. Талламан органаша дина иштта дIахьедар, яздо "Интерфакс" агенталло. Хаамийн гIирсашкахь яздира, шоьтан дийнахь оперативан штабо Сунжехь контртерроран операци дIакхайкхорах, гIали чохь герзаш деттарна.

Полисхойн информацица, штурм еш, гучубаьхнера гIаттамхой. Операцехь вийна ши тIемало, хаам бина полисхойн декъерчу хьосташа.

Шо доладелчхьана республикехь дIаяьхьна кхоалгIа операци ю хIара. Лерина операци ерзийначул тIаьхьа Сунжа гIалахь бехкзуламан гIуллакх диллина шина артиклехь: "Ницкъаллийн структурийн белхахошна тIекхийдар" а, "Хьалххе барт а бина, цхьана тобано бакъо йоцуш герз лелор" а аьлла, яздина Оьрсийчоьнан ГIалгIайчуьрчу Талламан комитетан сайтехь.

"Интерфаксо" Iорадаьккхина, талламчийн органашкарчу шайн хьосташна тIетевжина, теракташ дан Iалашо хиллачу тIемалойн цIераш йовзийтина аьлла. "ГIалгIайчуьра Мерешков Билан а, фамили Оздоев йолу кхин а цхьаъ а ву", - аьлла, яздина хаамийн гIирсо.

Къилбаседа Кавказ: коронавирусах велла 31 стаг. Ун даьлла кхин а 552 вахархочунна

ТIаьххьарчу дийнахь а, буса а Къилбаседа Кавказехь 31 стаг велла коронавирусан уьнах. 552 дархо билгалваьккхина инфекцица. Эпидеми ца яржийта Iалашонца вовшахтоьхначу оперативан штабан зерашца, Дагестанехь велла 25 стаг, Къилбаседа ХIирийчохь - кхоъ, ГIебарта-Балкхаройчохь - шиъ, Ставрополан кIоштахь - цхьаъ. Кавказан регионашкахь верриг а COVID-19 инфекцех велла 437 пациент .

Къаьсттина дукха бу ун даьлла нах Дагестанехь- 126:

Дагестанехь +126 (4 830 ву эпидемии яьржичхьана)
Ставрополан кIоштахь +84 (2 404)
Краснодаран махкахь+82 (3 744)
ГIебарта-Балкхаройчохь+77 (2 750)
Кхарачойн-Чергазийчохь+54 (1 005)
Къилбаседа ХIирийчохь+49 (2 907)
ГIалгIайчохь +44 (2 044)
Адыгейхь +19 (813)
Нохчийчохь +17 (1 209)

Къилбаседа Кавказехь верриг а 21 706 пациент ву коронавирусан инфекци хьакхаелла. Ткъа Оьрсийчохь, оперативан штабан дIахедарца, 396 575 стаг ву COVID-19 лазар токхуш.

ГIалгIайчохь батIалхьажошна юкъахь кхийсарш хилла

Иллюстративан сурт

Де хьалха ГIалгIайчуьрчу Наьсаран кIоштарчу уггар а ницкъе йолчу динан организацин декъашхошна юкъахь герзаш деттар нисделла, яздо "Кавказ.Реалиис".

"Болчу хаамашца, Сурхахи эвларчу бахархошна юкъахь дов иккхина динан буха тIехь. БатIалхьажойн кланера арабовла лаам хилла цхьаболчийн. Оцу тIехула эргIадбахначу тобанхоша герзаш а детташ, зуламе даьккхина дов", - дийцина "Интерфаксе" оцу хьолех хуучу метттигерчу вахархочо.

Масех стагана чевнаш йина, уьш дарбан хIусамашка бигина. Инцидент талла йолийна, герз кхийсина нах лоьхуш бу.

Барт болуш, шайн интересаш Iедална хьалха а, къоман ламасташкахула а ларъеш бу бохуш, репутаци ю ГIалгIайчуьрчу батIалхьажойн вежараллан. Билггал хууш дац, маса стаг ву оцу вовшахтохараллана юкъахь. Амма, дийцарехь, 5 эзар гергга республикера борша нах бу церан могIаршкахь.

Оьрсийчохь коронавирусан ун даьлла нах алсамбевлла

Коронавирусаца болчу нахана дарба ден Коммунаркера лазартне

Кхаа дийнахь лагIделла а лаьттина, хIинца шолгIа де а ду Оьрсийчохь коронавирусан ун даьллачу нехан терахь кхуьуш долу, хааме даьккхина официалан статистикаца.

ТIаьххьарчу 24 сахьтехь пачхьалкхехь 8 952 стаг къаьстина COVID-19 вирус шеца хиларца. Дарба хилла 8 212 дархочунна. 181 стаг кхелхина.

Пачхьалкхехь эпидеми яьржичхьана ун даьллера, официалан зерашца, 396 575 вахархочунна. Таханалерачу дийнахь вирус токхуш ву 224 551 стаг. ГIоле хилла 167 469 пациентана. Кхелхина 4 555 вахархо.

Кадыровс ша могуш ву бахахь а, туркойн актераша "маршалла дойла" боху цуьнга

Нохчийчоьнан куьйгалхо Кадыров Рамзан

ВКонтактерчу шена пена тIехь Нохчийчоьнан куьйгалхочо Кадыров Рамзана дийцина, туркойн гоьевллачу сериалашчуьра актераш шеца зIене а буьйлуш, маршалла хуьлда баьхна шега, довха дешнаш а олуш.

Туркойчохь а, цул арахьа а дика евзачу кинош чохь дакъалаьцначу артисташна Эмре Учтэпэ Мухьаммадна а , Озчивит Буракна, Сёнмез Нуреттина а, Ал Джелялна а баркалла аьлла Кадыровс, церан Марханаш къобал а деш.

Каладоккху, кху деношкахь прессехь тIечIагIъянза информаци яьржира, Кадыровна коронавирусан ун даьлла бохуш. Кадыровс бакъ ца дира, ша могуш вац бохург.

Нохчийчохь 42 пациентана дарба хилла COVID-19 вирусах

ТIаьххьарчу дийнахь а, буса а Нохчийчохь коронавирусан уьнах дарба хилла 42 пациентана аьлла, дIахьедина республикан могушалла Iалашъяран министро Сулейманов Эльхана. Махкарчу хаамийн гIирсаша яздо цунах.

""ТIаьххьара пIераскан суьйранна хиллачу брифингехь дийцина министро, лоьраша ун толлуш ду 5 443 вахархочуьнца. COVID-19 вирус къаьстина кхин а 18 стагаца.

Эпидеми чуеачхьана 787 пациент дарбан хIусамашкара араваьккхина гIоле а хилла. Велла махкахь уьнах 13 стаг. Сулеймановс дIахьедина, 18 стаг чолхечу хьолехь хилар. Пехашка хIо кхачочу аппараташна тIетийисна бу уьш. Кислородан гIоьнца латтош ву 500 гергга дархо.

Соьлж-ГIалара юкъара транспорт йолаелла

Соьлж-ГIалара юкъара транспорт болхбан йолаелла. Стигалкъекъа-беттан 1-чу дийнахь Нохчийчуьрчу транспортан министралло гIалин юкъарчу транспортан болх сацош бу, коронавирусан инфекци яржарца доьзна аьлла, дIахьедира. Карарчу беттан 18-чохь дуьйна цхьайолу юкъара транспорт юха а йолаелира. Ткъа Соьлж-ГIаларчу маршрутан таксин болх юкъахбаьккхира, пассажираша низамаш лардеш цахиларна. Беттан 27-чохь юха а магийра таксишна болх бан.

"Кавказский узел" агенталле транспортан министраллан векало дийцина: "Марха даста кечлучу заманчохь "Беркат" базара гIоьртинера массо а, дукха хьолахь, зударий бара уьш. Машенашна урхалла дечара низамаш ма дохаде бохушшехь, "Газель" олу машенаш дIаюзуш, дукхахберш масканаш йоцуш бара. Боккха кхерам тосура цара, инфекци яржарна. Цундела совцийнера. Ткъа хIинца юха а болх бан йолаелла юкъара транспорт. Коьртаниг, цара низамаш Iалашдар, салон 50 процентна бен юьзна а йоцуш лелор, пассажирашкахь масканаш а, дIасабаха бакъо лун кехат карахь хилар а ду", - аьлла, дийцина транспортан министраллан белхахочо.

Цо бахарехь, Соьлж-ГIалахь болх беш ю 64 микроавтобус, ткъа хIора кIоштахь йиъ-йиъ маршрутка ю. Цул совнах, гIалахь болхбан магийна таксомоторан шина паркана.

Нохчийчохь CОVID-19 ун даьлла 1 192 стаг ву, 787 дарба хилла, 13 велла. Зазадокху-баттера схьа дуьйна карантин ю юкъаяьккхина, цхьа бахьана доцуш аравала бакъо а йоцуш.

Нохчийчохь 100 шо долчу къаночунна дарба хилла коронавирусах

Коронавирусан ун даьлла лазартнехь дарба лелийна Хьалха Мартанара йоккха стаг гIоле а хилла, цIа яхийтина, яздо ТАСС агенталло. Нохчийчуьрчу могушалла Iалашъяран министран инстаграмехь йоьдучу эфирехь дийцина цунах лаьцна мехкан куьйгалхочо Кадыров Рамзана.

"Лоьрашца къамел хиллера сан, маьIне дац боху цара воккха хилар а, жима хилар а, шен дегIаца кхин а сиркхонаш хилахь а, дарба хуьлу нахана боху цара. Хьалха Мартанара 100 шаре яьлла къано тоелла, дарбан цIийнера араяьккхина", - дIахьедина Кадыровс.

Цунна хетарехь, коронавирусаца къийсар карадирзина лоьрашна, чолхечу хьолехь берш а цхьана кIелхьарабоху цара.

"Вайн лоьраша 3-зза дог сецна стаг Iожаллин буйнара ваьккхина, тахана шен цIахь ву-кх иза. Вайн кIоштийн куьйгалхой а цхьана бу цомгаш, полицин пхи хьаькам ву могуш воцуш. Дика ду цара лазар шайн когаш тIехь текхна",- дийцина Кадыровс.

Нохчийчохь CОVID-19 ун даьлла 1 192 стаг ву, 787 дарба хилла, 13 велла. Зазадокху-баттера схьа дуьйна карантин ю юкъаяьккхина, цхьа бахьана доцуш аравала бакъо а йоцуш.

Хангошвили вер талларехь дакъа лаьцна дац Оьрсийчоьно аьлла Германин Iедалша

Хангошвили Зелимха

"Нохчийчохь тIемашкахь дакъалаьцна Хангошвили Зелимха Тиргартенехь вер талларехь дакъалаьцна дац Оьрсийчоьно", - дIахьедина Германин арахьарчу гIуллакхийн министраллан (МИД) векало Адебар Марияс, яздо "Интерфакс" агенталло.

Оцу зуламца доьзна, тарлой Берлино Оьрсийчоьнна дуьхьал санкцеш яха аьлла, шега деллачу хаттарна жоп делла Адебара.

"Инарла прокуратуран Тиргартенехь стаг верах талламбар хIинца а дерзанза ду, цундела хууш дац, муха йоьрзур ю процедура", - аьлла, жоп делла министраллан векало.

Де хьалха Германин МИД-о дIахьединера, Оьрсийчоьнан цхьаболчу векалшна дуьхьал керла санкцеш яха тарло, бундестагана кибератака ярна аьлла. Пачхьалкхан Iедалхоша Тиргартенехь динчу зуламан контекстехь къастош ду и гIуллакх. Хьалхо Оьрсийчоьнан векалтан ши белхахо махкахваьккхира Германино оцу тIехула.

Иштта Адебара билгалдаьккхира, кху беттан 29-чохь Оьрсийчоьнан векал Нечаев Сергей формалан кепара кхайкхийна вацара министралле, бундестагана динчу кибер тIелатарх къамел дан кхайкхийнера иза аьлла. Статс-секретарца хилла цуьнан цхьаьнакхетар, ткъа къамел конфиденциале дара.

Германин коьртачу гIалахь Берлинехь Маобит кIоштахь, вилспетана тIехь хиллачу мила ву ца хуучу стага герз тоьхна вийра стохка Марсхьокху-баттахь нохчийн мухIажар Хангошвили Зелимха. Цул тIаьхьа зуламхо къайлаваьлла, хаам бо Deutsche Welle.

Хангошвили Зелимха вевзаш волу нохчийн тIемало вара. Иза схьаваьллера Гуьржийчуьрчу ПIаьнгаза чIожера. 2015-чу шарахь Тбилисехь гIалин юккъехь машенахь схьавогIучу цунна вен дагахь 4-зза герз тоьхнера муьлш бу ца хуучу наха. Амма чевнаш хиллачу Хангошвилин аьтто белира уллерчу дарбанан цIийне дIакхача. Цигахь Iожаллах кIелхьарваьккхира иза лоьраша.

Цул тIаьхьа Хангошвили дIавахара Гуьржийчуьра, цкъа дуьххьара Украине, тIаккха Германе. Цигахь политикан тховкIело ехнера цо немцойн Iедалшка.

Нохчийн хилла тIемало гIарвелира 2012-чу шарахь Гуьржийчуьрчу Лопота чIожехь хилларг бахьана долуш. Цигахь Марсхьокху-бутт чекхболуш гуьржийн ницкъаллин структурийн белхахоша тIом бира нохчийн тIеман тобанца. Хангошвили юкъарло лелош вара шина агIонна. Цул тIаьхьа дукха хан ялале иза дуьненаюкъарчу лехаме велира Оьрсийчоьнан Iедалша.

Ша Хангошвилис цкъа а ца лечкъадора ша Нохчийчохь Оьрсийчоьнан эскаршна дуьхьал тIом бина хилар. Тбилисехь ша вен гIоьртинарш Оьрсийчоьнан къайлахчу сервисашкара нах бу аьлла хетара цунна.

Кавказехь "сий лардеш" нах байарх керла таллам бина бакъонашларъярхоша

Нохчийчохь а, Дагестанехь а, ГIалгIайчохь а 2011-чу шарера 2018-чу шаре кхаччалц "сий лардеш" байинчийн хьокъехь кхайкхийна 43 кхелан сацам а теллина, жамIаш дина "Бакъонан инициатива" (Правовая инициатива) проектан эксперташа Сиражудинова Саидас а, Антонова Юлияс а. "Кавказ.Реалиино" довзийтина цунах лаьцна. Билгалъяьккхинчу заманчохь цу кепара 55 зулам дина оцу республикашкахь.

"Ма-дарра аьлча, бекхам беш, йа эмгараллана тIехула, йа билггал хиллачу, йа шаьш кхоьллинчу бахьанашца лелийна ду и зуламаш.
"Сий дайина" аьлла, эладитанийн, харцонийн бух тIехь шеконаш кхоллаелла зударий, дозанех бевлларш санна лоруш бу. Оцу гурашкара бевллачарна таIзар до, уьш байа а бойуш", - яздо эксперташа.

Къилбаседа Кавказехь "сий лардеш" нах байар къаьстина хIума дац, аьлла, хьесапе баьхкина таллам бинарш. Цара дийцарехь, зударшна а, мехкаршна а тIехь еххачу заманчохь Iаткъамбой, уьш сийсазбой, цул тIаьхьа дерзош ницкъбо.

Цул сов, яздо эксперташа, божарий хIаллакбо кест-кеста, бахьана хила тарло, и стаг гей ву аьлла, тусадалар. Проблема коьртачех хилар билгалдоккхуш, "Правовая инициатива" проекто убийствачести.рф. цIе йолу сайт схьайиллина. Цуьнан агIонехь карлабохуш хир бу кест-кеста цу кепарчу зуламех хаамаш, ткъа иштта лелор ю статистика а.

Хьалхо проекто цу сингаттамах рапорт арахийцира. 70 респондентаца интервью йинера авторша байинчийн гергарчаьрца а, лулахошца а. Иштта дийцарш дIадаьхьира эксперташца а, имамашца а, юкъараллин жигархошца а, бакъонашларъярхошца а, адвокаташца а, журналисташца а.

Къилбаседа Кавказ: COVID-19 уьнах кхелхина 60 стаг. Вирус къаьстина 549 вахархочуьнца

ТIаьххьарчу дийнахь а, буса а Къилбаседа Кавказехь коронавирусах кхелхина 60 дархо, ун даьлла 549 вахархочунна. Оперативан шатабан зерашца, Дагестанехь велла 50 стаг, Къилбаседа ХIирийчохь - ялх, Краснодаран а, Ставрополан а мехкашкахь цхьацца.

Верриг а Къилбаседа Кавказехь велла 406 COVID-19 шайца хилла вахархо.

ТIаьххьарчу 24 сахьтехь, хьалха санна, къаьсттина дукха бу инфекци яьржина нах Дагестанехь -- 125.

Дагестанехь +125 (4704 эпидеми гучуяьлчхьана)
Ставрополан махкахь +82 (2320)
ГIебарта-Балкхаройчохь +81 (2 673)
Краснодаран кIоштахь +80 (3 662)
Кхарачойн Чергазийчохь +56 (951)
Къилбаседа ХIирийчохь+51 (2 858)
ГIалгIайчохь +45 (2 000)
Нохчийчохь +18 (1192)
Адыгейхь +11 (794)

Къилбаседа Кавказехь COVID-19 вирус кхетта верриг а 21 154 вахархо ву. Оперативан шатабан зерашца, Оьрсийчохь 387 623 стагаца хааелла коронавирус.

ТIаьххьарчу буса Оьрсийчохь COVID-19 вирусах велла 232, ун къаьстина 8 572 стагаца

Яхначу буса а, дийнахь а Оьрсийчохь коронавирусан уьнах велла 232 дархо, верриг а кхелхинарг ву -- 4 374. Инфекцица къийсам латтон вовшахтоьхначу оперативан штабо журналисташка бина цунах лаьцна хаам пIераскан дийнахь.

ТIаьххьарчу 24 сахьтехь ун къаьстина 8 572 вахархочуьнца. Цомгашчийн терахь 387 623 гIоьртина, яздо ТАСС агенталло. Зерийн жамIашца, цхьана дийнахь дарба хилла 8 264 стагана.

ТIаьххьарчу хаамашца, верриг а дуьненахь коронавирусан ун даьлла ву 5 909 003 (+ 116 750 яхначу буса тIекхетта). Велла царахь 362 081 (+ 4 614 тIаьххьарчу буса тIекхетта). ГIоле хилла 2 581 951 вахархочунна (тIаьххьарчу 24 сахьтехь дарба хилла ву + 83 221).

Нохчийн тIемалойн гергарчарна жоп дитина "Новая газето"

Сокирянская Екатерина

Нохчийчохь тIемалойх биссинчу зударшна жоп делла "Новая газетан" журналисто Сокирянская Екатеринас. Иза зорбане даьккхина цо газетан агIонехь. Дуьйцург ду, нохчийн официалан хаамийн гIирсаша, Нохчийчуьрчу тIемалойн гергарчу 1 600 стага куьйгаш таIийна ду аьлла, "Новая газетан" цIарах даржийна кехат. Цу тIехь цу наха неIалташ кхайкхийра журналисташна, республикан Iедале кхайкхам бира цара, "харцдерг" а, "эладита" а даржорна, хаамийн гIирс жоьпе озор доьхуш.

ТIемалойн гергарчу нахана деллачу жоьпехь Сокирянскаяс чIагIо йо, шен артиклехь цхьа дош харц цахиларх.

"Бинчу талламан цхьа дакъа сайн публикацехь билгалдаьккхина ас. И дерриг а 40 тIемалойх биссинчу зударшца а, Нохчийчохь а, ГIалгIайчохь а, Дагестанехь а бехачу тIемалой лаьттинчийн хIусамнаношца а хиллачу къамела тIехь бина таллам бу. Цул сов, регионерчу хьолах дуккха а шерашкахь латтийначу мониторингех пайда а эцна", - яздо Сокирянскаяс.

Цо бахарехь, цуьнан белхан Iалашо яра, Iедалан а, юкъараллан а терго оцу бисинчу зударшна а, берашна а тIеозо, дIахаийтар, царна гIортор а, тидам а, социалан-психологин адаптаци а оьшийла.

Дагадоуьйту, Нохчийчохь бехачу гIаттамхойн гергарчара кехат дахьийтинера "Новая газетан" коьртачу редакторан Муратов Дмитрийн цIарах, церан газетана неIалт а кхайкхош, официалехь шаьш Iорадаьккхинарг харц а деш, къинтIера даха шаьш аьлла.

Кехатан авторшна новкъаеанера, бакъонашларъярхочо Сокирянская Екатеринас "Наш папа в плену" (Тхан дада йийсарехь ву) аьлла, зорбане яьккхина артикл. Цу тIехь цо йовзийтира байинчу тIемалойн, йа террорхойн вовшахтохараллин декъашхойн бисинчу хIусамнанойн а, гергарчийн а истореш а, Iедалан а, ницкъаллин структурийн а цаьрца йолу юкъаметтигаш а.

Соьлж-ГIаларчу отелашкахь дIатарвийр ву 600 медицинан белхахо

Нохчийчоьнан премьер-министр Хучиев Муслим

Соьлж-ГIаларчу хьешан хIусамашкахь, коронавирусан ун даьллачу нахана дарба ден 600 медицинан белхахо дIатарван Iалашонца, Нохчийчоьнан Iедалхоша регионалан бюджетера 25 миллион сом хьажор ду. ТАСС агенталло яздина цунах лаьцна, инстаграмерчу шен пена тIехь премьер-министро Хучиев Муслима бинчу хаамца.

"Соьлж-ГIаларчу "Тийналла", "Беркат", "Зама", "4 сезон" тоьллачу хьешан хIусамашкахь 600 гергга лор а, лор-йижарий а дIанисбийр болуш бу мехкан бюджетера къастийначу 25 миллион соьмах. Медицинан белхахошна аьхна хьелаш латтор ду, кхаа рожехь юург а хир ю, белхан меттигашка дIа а, схьа а лелор бу уьш", - аьлла Хучивс. Цо бахарехь, церан доьзалш уьнах ларбархьама, инфекци ца яржийтар Iалашонца дина ду иза.

ТIаьххьарчу хаамца, Нохчийчохь коронавирусан инфекци толлуш ю 5 422 вахархочуьнца, аьлла, хааме даьккхина мехкан могушалла Iалашъяран министро Сулейманов Эльхана, яздо "Чечня Сегодня" агенталло. Верриг а ун даьлла ву 1 174 пациент. 745 – дарбан цIийнера араваьккхина, гIоле а хилла.

COVID-19 вирусах кхелхина Нохчийчохь 13 дархо. "18 стаг ву ледарчу хьолехь. Пехашна хIаваъ кхачочу аппараташна тIетесна бу уьш. Цул совнаха, 500 пациент ву кислородан гIоьнца латтош. Социалан дистанци а, гигиенан низамаш а лардар чIогIа мехал ду. Коронавирусан ун дIаса ца даржийта гIо хир ду цунах", - билгалдаьккхина министро Сулеймановс.

Ростовехь таIзар дина Нохчийчуьрчу вахархочунна

Иллюстративан сурт

Устради-гIаларчу вахархочо Чигиев Зелимхана зулам дина хилар тIечIагIдина Ростов-гIаларчу тIеман кхело, яздо "Кавказ.Реалиино". "КИВИ-кошелек" олучу системех пайда а оьцуш, террорхойн "Исламан пачхьалкх" шех олучу вовшахтохараллин декъашхочунна гулдеш, цуьнан цIартIе ахчанаш даьхна хилар дуьхьалдаьккхина цунна талламхоша. Шина шарна а, ялх баттана а луьрачу хьолехь хан такхар тIедожийна Чигиевна кхелахоша.

Карладоккху, цхьа шо гергга хан ю Дагестанерчу "Черновик" гIирсан журналист Гаджиев Iабдулмумин оццу артиклехь бехкевен.
Талламхойн версица, Оьрсийчоьнан Iедалхоша экстремизмна бехкевечу Саситлинский Абу Iумаран чоьта тIе ахчанаш дохуш хилла цо.

Нохчийчохь COVID-19 вирус кхетта 18 стаг чолхечу хьолехь ву

ТIаьххьарчу хаамца, Нохчийчохь коронавирусан инфекци толлуш ю 5 422 вахархочуьнца аьлла, хааме даьккхина мехкан могушалла Iалашъяран министро Сулейманов Эльхана, яздо "Чечня Сегодня" агенталло. Верриг а ун даьлла ву 1 174 пациент. 745 – дарбан цIийнера араваьккхина, гIоле а хилла.

COVID-19 вирусах кхелхина Нохчийчохь 13 дархо. "18 стаг ву ледарчу хьолехь. Пехашна хIаваъ кхачочу аппараташна тIетесна бу уьш. Цул совнаха, 500 пациент ву кислородан гIоьнца латтош. Социалан дистанци а, гигиенан низамаш а лардар чIогIа мехал ду. Коронавирусан ун дIаса ца даржийта гIо хир ду цунах", - билгалдаьккхина министро Сулеймановс.

Кадыровн кема Соьлж-ГIалара Москва дахана юха а

Кадыровн кеманан некъ

Тахана суьйранна 18:39 минот яьллачу заманчохь Соьлж-ГIалара Москва дахана бортан лоьмар VQ-BVQ йолу Airbus A319 кема. Гуттар а цу кеман чохь дIасалела Нохчийчоьнан куьйгалхо Кадыров Рамзан, яздо "Кавказ.Реалиино". 21:01 минот яьллачу хенахь "Внуково" аэропортехь охьадоьссина и кема.

flightaware.com сайтера информаци
flightaware.com сайтера информаци

Изза кема кху деношкахь шозза дIасадахара: Стигалкъекъа-беттан 21-чу дийнахь Соьлж-ГIалара Москва, ткъа 25-чохь - юхадирзира. Цу деношкахь хаамийн гIирсашкахь дийца даьккхира, коронавирусан шеконашца Кадыров Москва вигна, бохуш. Стигалкъекъа-беттан 26-чохь цул тIаьхьа нахана юкъавелира Кадыров.

"Нагахь санна, со цомгаш хиллехь а, дуьненчохь миллионашкахь ма бу коронавирусан ун даьалла нах, иттаннашкахь эзарнаш белла, ткъа со адам дац? Сан цомгаш хила бакъо а яц? Иммунитет а, гемоглабин а хьалаяккха маха тоха йиш яц? Дуьйцийла йоццуш могаш стаг ву-кх со", - аьлла, дIахьедира цо кхаарин дийнахь.

Билгалдаккха догIу, VQ-BVQ бортан лоьмар йолу Airbus A319 кема 2018-чу шарахь дуьххьара гучудаьллера, иллиалархочо Тиматис цуьнан салон чохь даьккхина сурт зорбане диллича. Шен "вешин" ду хIара кема аьллера цо хIетахь, дагахь Кадыров а волуш.

СемаIашкарчу зударшна бехкбиллина Кадыровс

Марха достучу, Стигалкъекъа-беттан 24-чу дийнахь, СемаIашкахь хиллачух шен гIоьнчас хаьттича, Нохчийчоьнан куьйгалхочо Кадыров Рамзана дIахьедина, "бакъонашларъярхошца боьзна хила тарло и зударий, царна хьехна хир ду цара гIовгIа эккхийта аьлла". "Кавказ.Реалиино" дуьйцу цунах лаьцна шен агIонехь.

Хьалхо даржийра портало, Марханаш достучу дийнахь Нохчийчохь дуккха а нах лецарх, полисхоша царна тIе куьйгаш дахьарх а лаьцна. WhatsApp-ан мессенджерехула цхьа могIа бахархоша, зударша а цхьаьна, хаам бора, СемаIашкахь а цу кепара летарш хилла бохуш.

ТIаьхьо инстаграм-аккаунташкахь видеош яьржира, оцу зударша шайна , "гIуллакх доцург" дийцарна гечдар доьхуш.

Къилбаседа ХIирийчохь а, ГIалгIайчохь а белхаш болийна Москварчу лоьраша

Иллюстративан сурт

Къилбаседа ХIирийчоьнан а, ГIалгIайчоьнан а дарбан хIусамашкахь коронавирусан инфекцица болчу нахана дарба дан буьйлабелла еарин дийнахь дуьйна Москвара баьхкина лоьраш. "Кавказ.Реалии" портало яздо цунах лаьцна.

Москван мэран Собянин Сергейн тIедилларца, де хьалха суьйранна лерина кема деана уьш балош. Оьрсийчоьнан президенто Путин Владимира дехар динера мэре, къаьсттина гIо оьшучу регионашка медицинан белхахой хьовсабе аьлла.

Ялх стагах лаьтта медикийн тоба кхаьчна БуьритIе, шен коьртехь Ворохобовн цIарахчу Москварчу лоьмар 67 йолчу клиникан коьрта лор Покровский Константин а волуш. 55 миллион соьмана коронавирусана дарба ден молханаш а, лоьраш уьнах Iалашбен барзакъ а цхьаьна деана цара шайца.

"ХIирийчуьрчу тхайн белхан накъостийн говзаллех шеко яц тхан, делахь а, ковид-центрашкахь тхаьш бинчу белхан зеделлачуьнца дакъа дан лаьа тхуна. ХIуъа дийцича а, алсам ду тхан зеделларг. Юкъахь болхбар республикерчу лоьрашна а, тхайна а пайден хир ду аьлла, дегайовхо ю тхан", - аьлла журналисташка Покровскийс.

Шина кIиранах болх бийр болуш бу Къилбаседа ХIирийчохь Москварчу говзанчаша. Къилбаседа-ХIирийчуьрчу лоьрийн академехь (СОГМА) хилира уьш еарин дийнахь. Цигахь дийцаредира цара коронавирусан ун даьллачу нахана дарба лелор муха хир ду.

"Тхан белхан накъосташа сацам бина, кегийчу тобанашка декъа а ца луш, раьгIнаш хIиттина болх бан республикерчу дарбан хIусамашкахь. Тахана СОГМ-ехь бара уьш, кхана Республикан клиникан хIусаме гIур болуш бу. Цигара дIа видеозIенехула клиникан дарбан цIийнерчу сихаллин гIо кхачочу машенахь болх бечу лоьрашна хьехарш а деш", - аьлла Къилбаседа-ХIирийчоьнан могушалла Iалашъяран министраллан пресс-гIуллаккхоша.

COVID-19 вирус яьлла нах охьабахка кечйина Къилбаседа-ХIирийчохь БуьритIера кхо лазартне ю, кхин а оццул ю Ардонехь а, Бесланехь а, "Октябрьское" олучу эвлахь а.

Америкехь коронавирусах беллачийн терахь 100 эзарел тIех ду


COVID-19 вирусах Американ Цхьаьнатоьхначу Штаташкахь 100 эзар сов ву велларг. ХIопкинс Джонан Университетан зерашца, Стигалкъекъа-беттан 27-чохь штаташкахь верриг а кхелхинарг 100 047 стаг ву, ткъа 1,7 гергга миллион вахархо ву пачхьалкхехь коронавирусан ун даьлла.

Американ Цхьаьанатоьхна Штаташ хьалхарчу меттигехь ю инфекци яьржина нах дукха хиларца. Пачхьалкхехь хIора цомгаш хиллачу 100 эзар вахархочух 30 гергга ву лийриг. Баларш дукха хиларца Америкаел а билгалъяьлла ю Белги а, Испани а, Британи а, Франци а, Итали а, Швеци а. Въетнаман а, Корейн а шина тIамехьчул а дукха нах байина коронавирусан уьно Цхьаьнатоьхначу Штаташкахь.

Вирус яржарца доьзна Американ а, кхечу пачхьалкхийн а тоххарлера дахар хийца дезна, Iедалхой дозанаш детта декхаре а беш. Дикка ницкъбина экономикана коронавирусан пандемино.

Юьхьанца COVID-19 инфекци кIезигчух хеттачу Американ президенто Трамп Доналда юх-юха а дIахьедо, экономика юха а карлаяккха еза пачхьалкхехь бохуш.

Таханлерачу дийнахь Американ 50 штатехь бизнес лело а, кеп-кепарчу тIегIанашкахь социалан барамаш хIитторна а дехкарш даьстина. Лас-Вегасерчу казинойн а, Walt Disney индустрин а болх а боло мегаш бу.

Дуьненчохь 5, 5 миллион стаг ву коронавирусан ун хьакхаделла, кхелхина 353 эзар гергга дархо. Эпидеми а, баларш а лахделла хаало цкъачунна Европехь а, Малхбалерчу Азехь а.

Хьажа кхин дIа а

XS
SM
MD
LG