ТIекхочийла долу линкаш

ЦIеххьана кхаьчна хаам!

Сулейманов Юсуп. Тийналлехь ойланаш-2 


Тийналлехь ойланаш


Сан нана, Iаламо хьо денъян дехча,
Кийрара мерз са ас дIалур дара.
Сийдайна висарца, халкъо дIатесча
Цу цIергахь ваган а кийча хир вара.
********
Накъост, ахь диц ма диэ кхуззахь ас аьлларг.
Бакъонал нуьцкъала, кхин ницкъ хир бац.
Цуьнан сий, пусар деш дахарх чекхваьлларг,
Лахьтичу верзарх а велла ма вац.
*********
Пхьагало шен кийрахь лоьман дог хилча,
Гур дара шен новкъахь зуламаш деш.
Iалур ма вацара кIиллу а иштта,
Ницкъ кхаьчна къуонахчун некъ къахь ца беш.
********
Дарц буьрса гIаьттина хIорд ловза баьлча,
Берд оьшу тулгIенаш сецон.
Цхьа бохам иккхина, са карзах даьлча ,
Дог оьшу гIайгIанаш эшон.
********
Лечанан бен болчу гонаха.
ХьаргIанан лар леха оьшуш дац.
Яхь шортта, сема ву къуонах а.
Цо кIиллойн лаамна некъ лур бац.
********
Дича сайх Iаламо бухь лекха дитт.
Харжарца шуьйрачу цу некъан йист,
Со хIуттур ма-вара къан ца луш
техка,
Адамийн ойланаш иллешца хьеста.
********
Цхьаволчо шен орам хестабеш
дуьйцу.
Шех лаьцна хаьттича юхаъ дай буьйцу.
Дай дика хилар-ма вайна товш деца.
Ткъа шех доп далан а ша хила веза.
********
Цкъа велча ден вала йиш -таро хилча,
ШозлагIаъ сайн новкъа вер вара со.
ХIиттарца стагаллин сийлалла йийца,
Чехор яр юха а осалла хьо.
********
Лам халла хадийна, цул диэхьа волуш
Юха а лам дуьхьал хIоттахь,
ГIулч яккха Даймехкан, ненан цIе йоккхуш,
Вуьссур вац ницкъ эшна новкъахь.
********
Цу попах хIун дийр ду бухь лекха белахь а.
Шен гаьннаш зарзаршна девзаш и бацахь?
Ойланах хIун дийр ду мел йоккха елахь а,
Тешаман серлонца и кхехкаш яцахь?
********
Ледара хеталуш, стагах дог диллий,
Дешнашца и дIа ма волла.
Цо яздан тарлуш ду лийр доцу иллий.
Тарлуш ду я Iилма кхолла.
********
Ирча Iаьхна, цу оьздачу длинна
Виро мийраш тухуш гина суна.
Гина суна,сонтачо а иштта
Дашца чов еш дикчу къуонахчунна.
*******
Тешам гомах болчу дагчохь
Безам кIорга хуьлуш бац.
Маьлхан зIаьнарш кхочуш йоцчохь,
Зезаг нуьрен кхуьуш дац.
*********
Стагалла оьшуш ю шовдах къурд ахь беш а,
Накъостий биц бина совнах хи ца мала.
Стагалла оьшуш ю, стагана ша леш а,
Iожалла шех кхардош, бIаьрхишца ца вала.
********
Дикачу дена вон кIант вича,
Хьуьнчохь нежнаш гIелло бах.
Вочу дас кIант човхош гича,
Мархех хьаьрчаш кхуллу малх.
********
Дахаран ойла еш ма- дарра аьлча,
БIаьргех хи далар а ду цкъацкъа оьшуш.
Ненаха къаьстачу беран мохь баьлча,
Iалур вуй бакъ дог дерг,сапаргIат воьлуш?
********
Воццушехь, хьо харцвеш хьан доттагI гIаттахь ,
МостагIчо цхьа атта эшор ву хьо,
Бакъ доттагI харц вина ахь юьстах таттахь,
ТIаккха а мостагIчун лай ма ву хьо.

Сулейманов Юсуп

Нохчийн поэт Юсуп Сулейманов вина 1933-у шарахь 21 августехь Дишни–Веданан вахархочун Чуьрчин доьзалехь.

Бер хенахь къаьстинера Юсуп дех-ненах. ЦхьайтталгIа шо дара цуьнан, "халкъан мостагI» ву аьлла цIе а тиллина, декъазчу шен халкъаца махках воккхучу дийнахь. Кзыл-Ордан Джалагашан кIоштарчу Кокжидзе юьртахь дIаяхана цуьнан кхийолу хан. ФЗО-хь деша а доьшуш, Карагандан шахтехь болх бина. Сулеймановс.

Лаккхара деша аьтто ца хиллехь а, дахаро деллера цунна шен Iилма а, байтанчан похIма а. Вай цIадирзинчул тIаьхьа «Колхозан дахар» газетехь болх бина Cулеймановс. Байташ зорбане евлла газеташкахь а, «Лаьмнийн иллеш» цIе йолчу цуьнан поэин гуларехь а, "Къоналлин кхайкхамца", "Iуьйренан аьзнаш", "Вуьссур вац со новкъахь" цIе йолчу юкъарчу сборникаш тIехь а, ткъа иштта "Орга" альманахехь а.

Юьртахоша дийцарехь, Юсуп чIогIа говза вара стоьмийн синтарш кхиорехь. Дукха ду цо дийгIина синтарш Веданарчу бахархойн стоьмийн бошмашкахь. Уьш а лаьттар ду, стом луш, цуьнан стихаш ешначу хIоранна а поэзин бешо лун стом санна.

Поэт кхелхина 1985-чу шарахь Дечкен-беттан ( январь) 10-чу дийнахь.

XS
SM
MD
LG