ТIекхочийла долу линкаш

ЦIеххьана кхаьчна хаам!

YouTube-чу филман турпалхочо дуьйцу ша Нохчийчохь тIом бар


Соьлж-ГIала, 1995 шо.

please wait

No media source currently available

0:00 0:03:52 0:00
Линкана тIе

Ши миллион сов стаг хьаьжна Дудь Юрийн Ютюб каналехь, цо яьккхинчу "ТIом дIабаьлча адам" аьлла цIе йолчу фильме. Иза, дуккха а хьовсархоша дика тIе а эцна. Цу чохь дуьйцу Нохчийчохь хьалхарчу тIамехь хиллачу эскархочун таханлерчу дахарх.

Ситников Олег цIе йолу 50 шаре хьалагIоьртинчу стагах ю иза. Калининградехь вехаш ву, Iедало, велла дIаваллалц аьлла цхьа чоь йолчу петар чувитина. Деххачу шерашкахь мийлина цо, амма тIаьхьарчу хенахь иза дита а дитина, хIинца йозалла айъечу спортехь кхиамаш баха гIерташ ву.

Ситниковс дуьйцу Нохчийчохь шаьш тIом барх аьлча а, шаьш цигахь хан яккхарх. Ша цигахь яьккхинчу хенахь, ур-аттала тахана шена топ кхосса а ца хаьа боху.

"Ткъа тIом муха бора аша? - аьлла цецваьллачу журналисто хаьттича,
"Бен дIа а доцуш, дIадеттара герз", - аьлла жоп делира цо.

Шайн могIаршна юкъахь наггахь хуьлура шаьш шайна я шайчарна герз тоха гIертарш. Синкхетам а телхина, маса топ цхьаъ тоха воллучу хенахь, шаьш букъ тIехьашхула тIе а кхетта, схьаяьккхира цуьнгара иза,бохуш, дагалецамаш буьйцу хиллачу эскархочо Ситниковс.

ТIаьхьарчу хенахь чIогIа гIараваьллачу блогерна Дудь Юрийна чIогIа инзаре хIуманаш хета цо дуьйцурш. Бехк а бац. Иза ханна жима ву, цул сов, Оьрсийчохь тахана а дихкина ду ма-дарра оцу тIемех дийцар.

Ткъа нохчашна-м тахана а дагахь лаьтта и хиламаш. ХIора шарахь Керла шо тIе ма-деъанехь, карладуьйлу и къематан денош. Соьлжа-ГIалахь къаьсттина дечкан баттахь урамашкахь Iоьхкура жIаьлеша цоьстуш долу эскархойн декъий. Нохчаша ханна тIом саца а бай, декъий дIа мукъне даха аьлча а, царна тIехула а буьйлуш кхин дIа а тIом бора оьрсийн эскархоша, кхиъ, шайх беллачеран ларш а юьтуш.

Оьрсийн салтий пачхьалкхехь сий долу эскархой бацара. Уьш цхьа а, низам а ца лелачу зуламхойн тобанех тера бара, аьлла дийцира и зама дика дагайогIучу Соьлжа-ГIалин вахархочо Идрисов Абубакара: "Декъий дара гIала юккъахь Iоьхкуш жIаьлеша а, цицигаша а даа а дууш.

Схьахетарехь, и нах байъийта балийна бара. Грачевс къамел дора-кх, уьш кегий бераш дара 17-18 шераш долу. Иза ша вара-кх уьш чу хьоьхкуш, уьш массо а велча а, царах къахеташ вацара. Цхьа а инарла-м вацара церан и салтий кхоош а, царах къахеташ а.

Нехан чуьра хIуманаш лекъош яра цара. Исторехь юьйцуш ю-кх гIезлойн-монголийн орда олург. Цара лелош дерг лелош бара. Бакъдерг дийцича, и тIом ца баьккхинерахьара цуьнах цхьа инженер хир вара я кхин белхахо хир вара. Дукха-м бу цара иштта хIаллакбина".

Иштта, нохчашца а, шайчаьрца а къиза хилар гучу нохчийн тIемалойн адамалла ца яйнера. Шайна карабаьхкина салтий дайшка-наношка дIалора, бохуш кхин дIа а дуьйцу Идрисов Абубакара: "Советан Iедал доьхча, Оьрсийчохь хийцамаш хилира. Дукха наха шаьш мича баха а, хIун дан деза а ца хаьара.

Балхахь алапа дацара луш. Эскаре-м буьгура цара. ЕльцингIара шаьш духкуш долу герз а, лачкъош долу ахча а къайладаккхархьама, оцу нахана кара герз а делла, тIам тIе бакхийтинера. Хийла каравеана салти нохчаша церан дайшка-наношка дIалора оьрсийн эскаран хьакамашка ца хоуьйтуш".

Дудьс яьккхинчу оцу фильмехь дакъалоцу Нохчийчохь тIом бинчу Ситниковн дейишас Терентьева Клавдияс. Цобилгалдо оцу хенахь хиллачу тIемаша цхьанна а хIуманна Iедал Iамийна цахиларан. Муьлхачу тIемашкахь адамаш дойъуш, дегIана сакхте беш, синош морцуш ду хIинца а, аьлла хета оцу къаночунна.

Хьенан бехкенна хилла Нохчийчохь "Хьалхара тIом"?

ХIара Iилманца нисбина кхаж бац. Жоьпаш деллачарна хетарг бен ца гойту кхо.

XS
SM
MD
LG